Cofnięcie pozwu po ugodzie z bankiem CHF

Table of Contents

Co sprawdzić w ugodzie, zanim cofniesz pozew?

Zanim pełnomocnik złoży pismo cofające pozew, trzeba zweryfikować pięć elementów: skuteczność zawarcia ugody, terminy zapłaty, saldo kredytu, zakres wzajemnych zrzeczeń oraz warunki wykreślenia hipoteki. Dopiero taki audyt pozwala ocenić, czy cofnięcie pozwu na danym etapie nie osłabi pozycji kredytobiorcy-konsumenta wobec banku (źródło: Kodeks postępowania cywilnego, art. 203 i 223).

W praktyce spotykam ugody napisane bardzo różnie - od precyzyjnych, gdzie każdy termin ma przypisaną datę kalendarzową, po lakoniczne, w których bank zobowiązuje się "niezwłocznie" wykonać świadczenie. Ta różnica ma znaczenie procesowe, bo to właśnie treść ugody decyduje, kiedy bezpiecznie złożyć pismo do sądu.

Jak sprawdzić warunki wejścia ugody w życie?

Ugoda wchodzi w życie w momencie i na warunkach, jakie strony w niej określiły - może to być dzień podpisania, dzień zapłaty pierwszej raty rozliczenia albo dzień spełnienia warunku zawieszającego. Trzeba przeczytać paragraf dotyczący "wejścia w życie" lub "skuteczności" ugody osobno od paragrafu regulującego samą kwotę rozliczenia.

Data podpisania ugody przez obie strony - liczy się dzień złożenia ostatniego podpisu, nie data pierwszej wersji dokumentu.
Warunek zawieszający, jeśli występuje - np. uzależnienie skuteczności ugody od zapłaty przez bank w terminie 30 dni.
Forma potwierdzenia wykonania - przelew bankowy, pismo banku, aneks do umowy kredytowej.
Data, od której liczy się termin na złożenie pisma cofającego pozew do sądu.
Ewentualna klauzula poufności, która może ograniczać treść pisma procesowego kierowanego do sądu.

Termin zapłaty, saldo kredytu i wykreślenie hipoteki

Saldo kredytu po ugodzie, termin zapłaty kwoty rozliczenia oraz procedura wydania listu mazalnego do wykreślenia hipoteki to trzy elementy, które w mojej praktyce najczęściej rozjeżdżają się w czasie względem terminu rozprawy. Bank może zobowiązać się do zapłaty w ciągu 14, 30 czy nawet 60 dni od podpisania ugody - im dłuższy termin, tym większa potrzeba ostrożności przy cofaniu pozwu.

Kwota rozliczenia na rzecz kredytobiorcy - powinna być wskazana liczbowo, nie opisowo.
Termin zapłaty liczony od konkretnej daty, nie od zdarzenia niepewnego.
Sposób wykreślenia hipoteki - kto składa wniosek do sądu wieczystoksięgowego i kto ponosi opłatę (więcej w artykule o wykreślenie hipoteki).
Zapis o odsetkach za opóźnienie w wykonaniu ugody przez bank.

Jaki jest zakres zrzeczenia się roszczeń w ugodzie?

Zakres zrzeczenia się roszczeń w ugodzie pozasądowej trzeba porównać z żądaniami zgłoszonymi w pozwie punkt po punkcie - ugoda może obejmować tylko część roszczeń albo być sformułowana szerzej niż sam proces. Rozbieżność między treścią ugody a treścią pozwu jest jednym z najczęstszych błędów, jakie widzę przy tego typu sprawach.

Czy najpierw wykonanie ugody, czy cofnięcie pozwu?

Nie ma jednej bezpiecznej kolejności dla wszystkich ugód frankowych - decyduje treść konkretnego porozumienia, terminy zapłaty i realność mechanizmów zabezpieczających wykonanie. Z mojej praktyki wynika, że cofnięcie pozwu przed spełnieniem świadczenia przez bank bywa ryzykowne, jeśli ugoda nie przewiduje sankcji na wypadek zwłoki (źródło: Rzecznik Finansowy, materiały dotyczące ugód kredytów walutowych).

"Kolejność czynności - najpierw wykonanie ugody przez bank, dopiero potem cofnięcie pozwu - ogranicza ryzyko kredytobiorcy w sytuacji, gdy druga strona nie wywiąże się z zobowiązania w terminie." - Rzecznik Finansowy, materiały informacyjne dotyczące ugód kredytów walutowych

Jakie ryzyko niesie cofnięcie pozwu przed zapłatą przez bank?

Cofnięcie pozwu i umorzenie postępowania odbiera kredytobiorcy najszybszą drogę powrotu do sądu na tej samej sprawie - w razie niewykonania ugody trzeba wnosić nowy pozew, płacić nową opłatę i ponownie czekać na termin rozprawy. To dlatego pełnomocnicy zalecają wstrzymanie się z pismem procesowym do potwierdzenia wpływu środków na rachunek klienta.

Brak automatycznego "wznowienia" umorzonej sprawy w razie niewykonania ugody przez bank.
Konieczność wniesienia nowego postępowania, jeśli ugoda okaże się niewykonana i nie zawiera klauzuli wykonalności.
Utrata korzystnego dla konsumenta stanu zaawansowania sprawy, np. wyznaczonego terminu rozprawy czy dopuszczonego dowodu z opinii biegłego.
Ryzyko sporu o wykładnię ugody bez toczącego się już postępowania, w którym łatwiej było dochodzić praw.

Jakie dokumenty potwierdzają wykonanie ugody?

Potwierdzenie wykonania ugody to zwykle wyciąg z rachunku bankowego pokazujący wpływ środków, pisemne oświadczenie banku o spełnieniu świadczenia oraz - przy hipotece - dokument umożliwiający złożenie wniosku o wykreślenie zabezpieczenia. Dopiero komplet takich dokumentów uzasadnia bezwarunkowe cofnięcie pozwu.

Potwierdzenie przelewu z widoczną kwotą, datą i tytułem zgodnym z ugodą.
Pismo banku potwierdzające rozliczenie kredytu i zamknięcie salda.
Zgoda banku na wykreślenie hipoteki (tzw. list mazalny) lub informacja o terminie jej wydania.
Aneks do umowy kredytowej, jeśli ugoda przewiduje dalsze spłaty na zmienionych warunkach.

Czy bank musi zgodzić się na cofnięcie pozwu?

To zależy od etapu postępowania: zgoda pozwanego banku jest potrzebna do skutecznego cofnięcia pozwu bez zrzeczenia się roszczenia, jeśli nastąpiło to po rozpoczęciu rozprawy (źródło: Kodeks postępowania cywilnego, art. 203 § 1). Przed rozpoczęciem rozprawy powód może cofnąć pozew samodzielnie, bez zgody i bez zrzekania się roszczenia.

Cofnięcie pozwu przed rozpoczęciem rozprawy

Do chwili rozpoczęcia rozprawy kredytobiorca-konsument może cofnąć pozew jednostronnie - bank nie musi wyrażać na to zgody, a sąd cywilny wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie samego oświadczenia powoda. Ten etap najczęściej dotyczy spraw zakończonych ugodą jeszcze przed pierwszym posiedzeniem wyznaczonym przez sąd.

Cofnięcie pozwu po rozpoczęciu rozprawy

Po rozpoczęciu rozprawy skuteczne cofnięcie pozwu bez zrzeczenia się roszczenia wymaga zgody pozwanego banku - jeśli bank się temu sprzeciwi, sąd nie umorzy postępowania w tym trybie. W praktyce banki po zawarciu ugody zwykle wyrażają taką zgodę, bo mają w tym własny interes procesowy, ale nie jest to obowiązek automatyczny i warto go wprost potwierdzić przed złożeniem pisma.

Zgoda banku może być wyrażona pisemnie w samej ugodzie - to najbezpieczniejsze rozwiązanie.
Milczenie banku przez określony czas bywa traktowane jako brak sprzeciwu, zależnie od okoliczności sprawy i praktyki danego sądu.
Brak zgody banku po rozpoczęciu rozprawy blokuje cofnięcie pozwu bez jednoczesnego zrzeczenia się roszczenia.

Czy warto cofać pozew ze zrzeczeniem się roszczenia?

To zależy od okoliczności sprawy - zrzeczenie się roszczenia pozwala cofnąć pozew bez zgody banku na każdym etapie postępowania, ale niesie daleko idące skutki materialnoprawne i nie powinno być traktowane jako czysta formalność procesowa. Zrzeczenie się roszczenia oznacza rezygnację z dochodzenia go w przyszłości, dlatego jego zakres musi dokładnie odpowiadać temu, co faktycznie reguluje ugoda.

Zrzeczenie się roszczenia całkowitego zamyka drogę do ponownego dochodzenia tej samej kwoty przed sądem.
Częściowe zrzeczenie się roszczenia powinno precyzyjnie wskazywać, jakiej części sprawy dotyczy.
Zrzeczenie się roszczenia różni się od zwolnienia z długu uregulowanego w samej ugodzie - to dwa odrębne mechanizmy prawne.

Jak ugoda powinna regulować koszty procesu?

Dobra ugoda wprost rozstrzyga, kto ponosi koszty sądowe, koszty zastępstwa procesowego oraz kto występuje o zwrot opłaty od pozwu - bez takiego zapisu strony mogą spierać się o rozliczenie już po formalnym zamknięciu sprawy. Rozdzielenie kosztów w ugodzie to odrębna kwestia od ustawowego zwrotu opłaty sądowej, regulowanego niezależnie od woli stron (źródło: Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, art. 79).

Kiedy przysługuje zwrot opłaty sądowej?

Zwrot opłaty sądowej po zakończeniu sprawy ugodą zależy od rodzaju ugody i etapu postępowania, w którym doszło do zawarcia porozumienia - inne zasady dotyczą ugody sądowej, inne ugody zawartej przed mediatorem, a jeszcze inne samego cofnięcia pozwu bez ugody procesowej. Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przewiduje częściowy zwrot opłaty w określonych sytuacjach zakończenia sprawy ugodą, ale dokładny procent i warunki należy zweryfikować przed złożeniem wniosku, bo przepisy w tym zakresie bywają nowelizowane.

Sposób zakończenia sprawy	Potencjalny zwrot opłaty	Uwaga praktyczna
Ugoda sądowa zawarta przed sądem I instancji	Możliwy częściowy zwrot na podstawie art. 79 ustawy o kosztach sądowych	Wysokość zależy od etapu sprawy - do weryfikacji przed publikacją i przed złożeniem wniosku
Ugoda zawarta przed mediatorem, zatwierdzona przez sąd	Odrębne zasady zwrotu, zwykle korzystniejsze niż przy zwykłym cofnięciu	Wymaga formalnego zatwierdzenia ugody przez sąd (art. 223 i n. KPC)
Cofnięcie pozwu bez ugody procesowej przed sądem	Zwrot opłaty zależny od etapu, na jakim doszło do cofnięcia	Nie każde cofnięcie uprawnia do pełnego zwrotu

Nie należy zakładać, że po każdej ugodzie przysługuje pełny zwrot opłaty - to zależy od konkretnego trybu zakończenia sprawy i wymaga sprawdzenia aktualnego brzmienia przepisu przed złożeniem wniosku o zwrot.

Koszty zastępstwa procesowego i wynagrodzenie pełnomocników

Koszty zastępstwa procesowego rozliczane między stronami w ugodzie to zupełnie inna kwestia niż wynagrodzenie, jakie kredytobiorca płaci własnemu pełnomocnikowi - to drugie wynika z odrębnej umowy zlecenia lub umowy o obsługę prawną, a nie z ugody z bankiem. Bank nie zawsze pokrywa honorarium pełnomocnika konsumenta, nawet jeśli ugoda jest dla klienta korzystna, dlatego ten punkt trzeba ustalić osobno.

Koszty sądowe poniesione w toku procesu - kto je ponosi po ugodzie, powinno wynikać z jej treści.
Wynagrodzenie pełnomocnika kredytobiorcy - rozliczane zgodnie z zawartą wcześniej umową, niezależnie od ugody z bankiem.
Ewentualny zwrot kosztów zastępstwa od banku - możliwy, ale nieautomatyczny i zależny od zapisów ugody.

Jak napisać pismo cofające pozew po ugodzie?

Pismo procesowe cofające pozew po ugodzie powinno wskazywać sygnaturę akt, jednoznaczny zakres cofnięcia, stanowisko co do kosztów postępowania oraz informację o zawarciu ugody w zakresie niezbędnym dla sądu. Pozasądowa ugoda sama w sobie nie zastępuje czynności procesowej potrzebnej do formalnego zakończenia toczącej się sprawy (źródło: Kodeks postępowania cywilnego, art. 203).

Zakres cofnięcia, wnioski kosztowe i załączniki

Pismo cofające pozew komponuje się z kilku stałych elementów, które sąd sprawdza przed wydaniem postanowienia o umorzeniu - ich pominięcie wydłuża procedurę albo skutkuje wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych.

Oznaczenie sądu, sygnatury akt sprawy oraz stron postępowania - powoda i pozwanego banku.
Jednoznaczne oświadczenie o cofnięciu pozwu w całości albo w określonej części.
Informacja, czy cofnięcie następuje ze zrzeczeniem się roszczenia, czy bez niego.
Wzmianka o zawarciu ugody pozasądowej - w zakresie koniecznym, bez ujawniania treści objętych klauzulą poufności.
Stanowisko w sprawie kosztów procesu, zgodne z ustaleniami ugody.
Wniosek o zwrot części opłaty sądowej, jeśli przysługuje na danym etapie.
Podpis pełnomocnika lub strony oraz data sporządzenia pisma.

Co dzieje się z zabezpieczeniem i terminem rozprawy?

Wraz z pismem cofającym pozew trzeba złożyć wniosek o uchylenie postanowienia o zabezpieczeniu, jeśli sąd wcześniej wstrzymał obowiązek spłaty rat - samo umorzenie postępowania nie zawsze automatycznie kończy skutki zabezpieczenia bez odrębnego rozstrzygnięcia sądu. Warto też złożyć wniosek o odwołanie wyznaczonego terminu rozprawy, żeby uniknąć nieporozumień w kalendarzu sądowym.

Wniosek o uchylenie zabezpieczenia - powinien być złożony razem z pismem cofającym pozew, nie osobno po czasie.
Informacja do sądu o odwołaniu najbliższego terminu rozprawy, zwłaszcza gdy zbliża się on w ciągu kilku tygodni.
Sprawdzenie, czy sąd formalnie potwierdził odwołanie terminu, a nie tylko przyjął pismo do akt.

Jak sprawdzić wykonanie ugody przed zamknięciem sprawy?

Przed uznaniem sprawy za zakończoną trzeba porównać trzy elementy: treść otrzymanego postanowienia o umorzeniu, faktyczny stan wykonania świadczeń z ugody oraz status wpisu hipoteki w księdze wieczystej. Dopiero zgodność tych trzech elementów oznacza, że sprawa jest zamknięta zarówno formalnie, jak i faktycznie.

Co oznacza postanowienie o umorzeniu postępowania?

Postanowienie o umorzeniu postępowania to formalne zakończenie sprawy przez sąd cywilny na skutek skutecznego cofnięcia pozwu - dopiero ono, a nie sama ugoda, zamyka akta sądowe (źródło: Kodeks postępowania cywilnego, art. 355). Warto sprawdzić w postanowieniu rozstrzygnięcie o kosztach procesu i porównać je z ustaleniami ugody - rozbieżność w tym miejscu jest sygnałem do kontaktu z sądem lub pełnomocnikiem.

"Umorzenie postępowania na skutek cofnięcia pozwu następuje postanowieniem sądu i kończy sprawę w danej instancji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej." - Kodeks postępowania cywilnego, art. 355 (Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296 ze zm.)

Co zrobić, gdy bank nie wykonuje ugody?

Jeżeli bank nie wykonuje ugody mimo umorzenia sprawy, kredytobiorca traci najprostszą drogę powrotu do tego samego postępowania i zwykle musi rozważyć nowe kroki prawne, w tym ponowne wystąpienie na drogę sądową - dlatego tak istotne jest, by ugoda zawierała mechanizmy zabezpieczające wykonanie, zanim dojdzie do cofnięcia pozwu. To jeden z powodów, dla których nie polecam klientom podpisywania bezwarunkowego cofnięcia pozwu równolegle z samą ugodą, bez rozdzielenia tych dwóch czynności w czasie.

Sprawdzenie, czy ugoda przewiduje karę umowną lub odsetki na wypadek zwłoki banku.
Kontakt pisemny z bankiem z wezwaniem do wykonania zobowiązania w wyznaczonym terminie.
Rozważenie drogi mediacyjnej lub konsultacji z Rzecznikiem Finansowym w razie sporu co do wykładni ugody.
Analiza, czy możliwe jest dochodzenie roszczeń z tytułu niewykonania samej ugody jako odrębnej podstawy powództwa.

Więcej o etapie następującym po zakończeniu sprawy, w tym o rozliczeniach księgowych z bankiem, znajdziesz w tekście o rozliczenie z bankiem po wyroku, a o samej procedurze cofania pozwu i zwrotu opłaty - w artykule cofnięcie pozwu frankowego i zwrot opłaty. Zagadnienia związane z etapem poprzedzającym cofnięcie opisaliśmy szerzej w tekście o ugoda frankowa z bankiem a postępowanie sądowe.

Najczęściej zadawane pytania

Czy można cofnąć pozew przed wykonaniem ugody?

Jest to możliwe procesowo w odpowiednim trybie, ale może tworzyć ryzyko, jeżeli bank jeszcze nie wykonał swoich zobowiązań wynikających z ugody. Kolejność czynności powinna wynikać z treści konkretnej ugody, terminów zapłaty i indywidualnej analizy ryzyka niewykonania, a nie z ogólnego wzoru stosowanego do każdej sprawy.

Czy po rozpoczęciu rozprawy potrzebna jest zgoda banku?

Jeżeli cofnięcie pozwu nie jest połączone ze zrzeczeniem się roszczenia, zgoda pozwanego banku może być wymagana zgodnie z art. 203 Kodeksu postępowania cywilnego. Trzeba dokładnie ustalić etap postępowania, bo przed rozpoczęciem rozprawy taka zgoda zasadniczo nie jest potrzebna.

Czy ugoda automatycznie kończy postępowanie?

Nie - pozasądowa ugoda sama z siebie nie zawsze zamyka akta toczącej się sprawy. Zwykle potrzebna jest odpowiednia czynność procesowa, czyli cofnięcie pozwu albo zawarcie ugody sądowej, a następnie postanowienie sądu o umorzeniu postępowania.

Czy po ugodzie sąd zwróci opłatę od pozwu?

To zależy od rodzaju ugody, etapu sprawy i aktualnego brzmienia art. 79 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Rozliczenie kosztów między stronami ustalone w samej ugodzie to odrębna kwestia od ustawowego mechanizmu zwrotu opłaty przez sąd.

Czy pismo musi zawierać zrzeczenie się roszczenia?

Nie zawsze - możliwość cofnięcia pozwu bez zgody banku i bez zrzeczenia się roszczenia zależy od etapu procesu, w szczególności od tego, czy rozprawa już się rozpoczęła. Zrzeczenia się roszczenia nie należy składać bez wcześniejszego sprawdzenia jego zakresu i zgodności z treścią ugody.

Ile trwa formalne zakończenie sprawy po złożeniu pisma cofającego pozew?

Czas oczekiwania na postanowienie o umorzeniu zależy od obłożenia danego sądu i zależy od okoliczności sprawy - w praktyce bywa to od kilku do kilkunastu tygodni od złożenia kompletnego pisma. Brak załączników, np. potwierdzenia zgody banku, wydłuża procedurę o czas potrzebny na wezwanie do uzupełnienia braków.

Czy warto konsultować pismo cofające pozew z prawnikiem, skoro ugoda już jest podpisana?

Tak - z mojej praktyki wynika, że błędy najczęściej pojawiają się właśnie na etapie formalnego zamknięcia sprawy, kiedy strony traktują cofnięcie pozwu jako czystą formalność. Niedopasowanie zakresu cofnięcia do treści ugody albo pominięcie wniosku o uchylenie zabezpieczenia potrafi skutkować dodatkową korespondencją z sądem przez wiele tygodni.

Treść artykułu ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej dostosowanej do konkretnej ugody, etapu postępowania i okoliczności danej sprawy. Przed złożeniem pisma cofającego pozew warto skonsultować jego treść z kancelarią prowadzącą sprawę.

Źródła i literatura

Kodeks postępowania cywilnego, ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. (Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296 ze zm.), art. 104, 203, 223 i 355 - isap.sejm.gov.pl
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz.U. 2005 nr 167 poz. 1398 ze zm.), art. 79 - isap.sejm.gov.pl
Rzecznik Finansowy - materiały informacyjne dotyczące ugód dotyczących kredytów walutowych - rf.gov.pl
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów - stanowiska dotyczące ochrony konsumentów w sporach frankowych - uokik.gov.pl

Przeczytaj również

r. pr. Magdalena Krol

Radca prawny z praktyka w postepowaniach cywilnych i sporach konsumentow z bankami. Opisuje procedure pozwu frankowego krok po kroku - koszty, dokumenty, terminy i przebieg sprawy - bez obiecywania wyniku.