Czy sąd może sprawdzić i zmienić WPS podany przez frankowicza? Procedura z art. 25 KPC

Table of Contents

Czym jest WPS w pozwie przeciwko bankowi dotyczącym kredytu CHF?

Wartość przedmiotu sporu (WPS) to kwota pieniężna wskazywana w pozwie przeciwko bankowi, wyznaczająca rozmiar roszczeń objętych sporem w sprawie o kredyt CHF - nie saldo kredytu, nie kwota wypłaconego kapitału ani kwota, którą sąd ostatecznie zasądzi. Prawidłowe określenie WPS decyduje o właściwości rzeczowej sądu i wysokości opłaty od pozwu, dlatego radca prawny sprawdza ją już na etapie redagowania petitum (Kodeks postępowania cywilnego, art. 19-26).

Z praktyki redakcyjnej wynika, że kredytobiorcy najczęściej mylą WPS z sumą wszystkich wpłat dokonanych do banku przez lata spłacania kredytu. Tymczasem wartość ta musi odpowiadać temu, czego konkretnie żąda się w pozwie - a to zależy od konstrukcji roszczeń przyjętej przez pełnomocnika. Dwie osoby spłacające niemal identyczny kredyt mogą mieć zupełnie różny WPS, jeśli jedna domaga się wyłącznie zapłaty, a druga łączy zapłatę z ustaleniem nieważności umowy.

Czy WPS to kwota, którą zasądzi sąd?

Nie. WPS jest parametrem procesowym ustalanym na dzień wniesienia pozwu, natomiast kwota zasądzona wynika z wyroku i może się od niej różnić - w toku procesu bank może np. podnieść zarzut potrącenia albo zarzut zatrzymania, sąd może częściowo oddalić powództwo, a strony mogą zawrzeć ugodę. WPS nie przesądza więc, ile ostatecznie otrzyma kredytobiorca.

Czy WPS odpowiada wartości całej umowy kredytu CHF?

Nie, WPS nie jest tożsamy z wartością całej umowy ani z kwotą kapitału wypłaconego przez bank przy uruchomieniu kredytu. Odpowiada on wyłącznie wartości roszczeń faktycznie dochodzonych w danym pozwie, co bywa mylone zwłaszcza przy umowach z dużą liczbą aneksów i wcześniejszych nadpłat.

Zanim przejdzie się do konkretnego wyliczenia, warto uporządkować, czym WPS na pewno nie jest w sprawie frankowej:

  • WPS nie jest saldem kredytu pozostałym do spłaty na dzień wniesienia pozwu.
  • WPS nie jest sumą wszystkich rat wpłaconych od dnia zawarcia umowy.
  • WPS nie jest kwotą kapitału wypłaconego przez bank przy uruchomieniu kredytu.
  • WPS nie jest kwotą, którą sąd zasądzi wyrokiem kończącym postępowanie.
  • WPS zależy od konstrukcji żądań przyjętej w konkretnym pozwie, dlatego różni się nawet przy zbliżonych umowach kredytowych.

Jak ustala się WPS przy żądaniu zapłaty i ustalenia nieważności umowy?

WPS ustala się w oparciu o treść konkretnego żądania zgłoszonego w petitum pozwu, a przy kilku roszczeniach dochodzonych jednym pismem zastosowanie znajduje art. 21 KPC dotyczący zliczania wartości - jednak sposób zliczenia zależy od relacji między żądaniami, więc nie istnieje jedna uniwersalna formuła dla wszystkich spraw CHF (Kodeks postępowania cywilnego, art. 19-21). W pozwie łączącym żądanie zapłaty z żądaniem ustalenia nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z nieważnej umowy pełnomocnik musi każdorazowo przeanalizować, czy i jak te dwa roszczenia się na siebie nakładają.

Czy wartości żądania zapłaty i żądania ustalenia należy sumować?

To zależy od konstrukcji pozwu i nie da się tego rozstrzygnąć jedną regułą dla wszystkich spraw. Gdy żądanie zapłaty stanowi konsekwencję żądania ustalenia nieważności umowy, praktyka sądów bywa niejednolita - dlatego metodologia obliczenia WPS powinna odpowiadać dokładnej treści petitum i aktualnemu orzecznictwu w dacie wnoszenia pozwu, a nie schematowi przyjętemu rok czy dwa lata wcześniej w innej sprawie.

Czym różni się żądanie ewentualne od żądania głównego przy obliczaniu WPS?

Żądanie ewentualne to roszczenie, które sąd rozpoznaje dopiero wtedy, gdy oddali żądanie główne - w odróżnieniu od żądań kumulowanych, które są rozpoznawane łącznie w jednym postępowaniu. W pozwach frankowych konstrukcja z żądaniem ewentualnym pojawia się często wtedy, gdy pełnomocnik chce zabezpieczyć klienta na wypadek odmiennej kwalifikacji prawnej umowy przez sąd. Sposób uwzględnienia takiego żądania w WPS wymaga odrębnej analizy przy każdym pozwie.

Czy odsetki i koszty procesu wlicza się do WPS?

Nie - zgodnie z art. 20 KPC odsetek, pożytków i kosztów żądanych obok roszczenia głównego co do zasady nie wlicza się do wartości przedmiotu sporu (Kodeks postępowania cywilnego, art. 20). Inaczej może wyglądać sytuacja, w której określone należności uboczne stają się samodzielnym przedmiotem żądania pozwu, a nie tylko elementem towarzyszącym roszczeniu głównemu - taki przypadek wymaga odrębnej oceny prawnej.

Przy formułowaniu petitum warto mieć w pamięci elementy, które różnicują metodę liczenia WPS w konkretnej sprawie:

  • Rodzaj żądania głównego - wyłącznie zapłata, wyłącznie ustalenie, czy oba żądania łącznie.
  • Obecność żądania ewentualnego, rozpoznawanego tylko w razie oddalenia żądania głównego.
  • Status odsetek za opóźnienie - jako żądanie uboczne czy jako samodzielny przedmiot roszczenia.
  • Sposób rozliczenia świadczeń stron przyjęty w uzasadnieniu pozwu.
  • Aktualne orzecznictwo dotyczące kumulacji żądań zapłaty i ustalenia w sprawach kredytów CHF.

Kiedy sąd może zbadać WPS z urzędu na podstawie art. 25 KPC?

Sąd może sprawdzić z urzędu wartość przedmiotu sporu oznaczoną w pozwie i zarządzić w tym celu dochodzenie, a kontrola ta powinna nastąpić przed doręczeniem pozwu pozwanemu bankowi (art. 25 § 1 KPC). To etap czysto formalny, poprzedzający merytoryczne rozpoznanie sprawy - sąd nie ocenia jeszcze na tym etapie zasadności roszczenia ani ważności umowy kredytu.

"Sąd może z urzędu sprawdzić wartość przedmiotu sporu oznaczoną przez powoda i w tym celu zarządzić dochodzenie" - Kodeks postępowania cywilnego, art. 25 § 1, ustawa z 17 listopada 1964 r. (Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296, tekst jednolity do weryfikacji przed publikacją).

Na czym polega dochodzenie sądu dotyczące WPS?

Dochodzenie to zespół czynności, które sąd podejmuje, aby zweryfikować, czy podana wartość odpowiada treści żądań pozwu - obejmuje analizę uzasadnienia, treści petitum oraz załączonych dokumentów. Zakres i szczegółowość tych czynności zależą od konkretnej sprawy i materiału dołączonego do pozwu, dlatego nie da się z góry przewidzieć, jak długo taka weryfikacja potrwa.

Jakich dokumentów i wyjaśnień może zażądać sąd?

Sąd może wezwać powoda do wyjaśnienia sposobu obliczenia WPS, przedstawienia zestawienia świadczeń spełnionych na rzecz banku lub dokumentów potwierdzających wysokość poszczególnych kwot. W praktyce takie wezwanie bywa reakcją na WPS podany bez żadnej metodologii - liczba bez wyjaśnienia, skąd się wzięła, częściej prowokuje pytania sądu niż wartość poparta krótkim opisem sposobu wyliczenia.

  • Wezwanie do wskazania podstawy prawnej i sposobu obliczenia WPS wpisanego w pozwie.
  • Żądanie przedstawienia zestawienia wpłat lub innych świadczeń objętych żądaniem zapłaty.
  • Prośba o wyjaśnienie relacji między żądaniem zapłaty a żądaniem ustalenia, jeśli pozew łączy oba roszczenia.
  • Analiza zgodności WPS z kwotą wskazaną na pierwszej stronie pozwu i z dowodem opłaty.
  • W razie wątpliwości - wydanie postanowienia ustalającego inną wartość przedmiotu sporu.

Kiedy bank może zgłosić zarzut nieprawidłowego WPS?

Kiedy bank może zgłosić zarzut nieprawidłowego WPS?

Po doręczeniu pozwu sprawdzenie WPS następuje już nie z urzędu, lecz na zarzut pozwanego banku, który musi zostać zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy (art. 25 § 2 KPC). To rozwiązanie kompletnie inne od kontroli sądowej z pierwszego etapu - inicjatywa i ciężar sformułowania zarzutu spoczywają wtedy na stronie pozwanej, a nie na sądzie.

Do kiedy bank musi zgłosić zarzut dotyczący WPS?

Bank powinien podnieść zarzut nieprawidłowego WPS zanim wda się w spór co do istoty sprawy - w praktyce najczęściej w odpowiedzi na pozew, a nie na dowolnym późniejszym etapie postępowania ani dopiero na pierwszej rozprawie. Ocena, czy konkretne pismo banku spełnia ten warunek czasowy, zależy od przebiegu danej sprawy i etapu, na którym bank zaczął merytorycznie ustosunkowywać się do roszczenia.

Jaki skutek ma spóźniony zarzut banku?

Zarzut zgłoszony po wdaniu się przez bank w spór co do istoty sprawy może zostać uznany za spóźniony i nie musi wywołać kontroli WPS przez sąd - to jednak ocena, którą sąd przeprowadza samodzielnie w konkretnym stanie faktycznym. Sam fakt zgłoszenia zarzutu przez bank nie oznacza automatycznej zmiany wartości przedmiotu sporu, bo sąd nie jest związany wyliczeniem żadnej ze stron postępowania.

Skuteczny zarzut banku dotyczący WPS w praktyce spełnia kilka warunków jednocześnie:

  • Zostaje zgłoszony przed merytorycznym ustosunkowaniem się banku do żądań pozwu.
  • Wskazuje własną, alternatywną metodę wyliczenia wartości przedmiotu sporu, a nie samo zaprzeczenie liczbie powoda.
  • Odnosi się konkretnie do treści petitum i uzasadnienia pozwu frankowego.
  • Nie ogranicza się do ogólnego stwierdzenia, że wartość jest "zawyżona" lub "zaniżona" bez wyjaśnienia.

Jak przebiega dochodzenie sądu dotyczące wartości przedmiotu sporu?

Dochodzenie sądu w przedmiocie WPS to procedura wpadkowa, poprzedzająca rozpoznanie sprawy co do istoty, która kończy się albo akceptacją wartości podanej przez powoda, albo wydaniem postanowienia ustalającego inną wartość. Sposób prowadzenia tej procedury zależy od tego, czy inicjatywa wychodzi od sądu z urzędu, czy powstaje na skutek zarzutu pozwanego banku.

Czym jest postanowienie o ustaleniu WPS?

Postanowienie o ustaleniu WPS to decyzja procesowa sądu, w której koryguje on wartość podaną przez powoda, jeżeli uzna ją za nieprawidłową po przeprowadzeniu dochodzenia. Nie jest to orzeczenie merytoryczne rozstrzygające o zasadności roszczenia - dotyczy wyłącznie parametru procesowego mającego znaczenie dla dalszego biegu sprawy.

Jakie środki może zastosować sąd w toku dochodzenia?

W toku dochodzenia sąd może korzystać z różnych środków proceduralnych dopasowanych do konkretnej sprawy, dlatego poniższa lista ma charakter poglądowy, a nie zamkniętego katalogu:

  1. Analiza treści petitum i uzasadnienia pozwu pod kątem zgodności z podaną kwotą WPS.
  2. Wezwanie powoda do złożenia dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów potwierdzających wyliczenie.
  3. Porównanie WPS z dowodem uiszczenia opłaty od pozwu załączonym do akt sprawy.
  4. Ocena zarzutu pozwanego banku, jeśli został zgłoszony w terminie po doręczeniu pozwu.
  5. Wydanie postanowienia ustalającego wartość przedmiotu sporu, jeżeli podana kwota budzi wątpliwości sądu.

Z mojej praktyki redakcyjnej wynika, że sprawy, w których WPS był od początku opisany krótką metodologią liczenia, rzadziej trafiają na etap długiego dochodzenia sądowego - nie eliminuje to jednak ryzyka wezwania, bo ostateczna ocena zawsze należy do sądu prowadzącego konkretną sprawę.

Czy zmiana WPS oznacza zmianę żądania pozwu?

Nie - ustalenie przez sąd innego WPS koryguje parametr procesowy sprawy, a nie zastępuje ani nie modyfikuje samego żądania powoda określonego w petitum. Sąd, ustalając inną wartość przedmiotu sporu, nie dopisuje nowego roszczenia, nie zmienia kwoty żądanej zapłaty ani nie rozstrzyga o ważności umowy kredytu - to rozróżnienie bywa mylone przez kredytobiorców czytających takie postanowienie po raz pierwszy.

Czy sąd może samodzielnie zmienić kwotę żądaną od banku?

Nie w tym trybie. Postanowienie o ustaleniu WPS dotyczy wyłącznie wartości procesowej sporu, natomiast kwota, jakiej powód domaga się od banku, wynika z petitum pozwu i może zostać zmieniona wyłącznie przez samego powoda, np. w drodze rozszerzenia lub ograniczenia powództwa - a nie przez sąd w ramach kontroli z art. 25 KPC.

Czy postanowienie o WPS można zaskarżyć?

Dopuszczalność i tryb zaskarżenia konkretnego postanowienia dotyczącego WPS trzeba każdorazowo sprawdzić w aktualnym brzmieniu przepisów oraz orzecznictwie bezpośrednio przed podjęciem decyzji procesowej - to zagadnienie zbyt zmienne, by formułować tu jedną uniwersalną odpowiedź obowiązującą we wszystkich sprawach frankowych.

Korekta WPS przez sąd może jednak pociągać za sobą dalsze, praktyczne konsekwencje procesowe:

  • Możliwą zmianę właściwości rzeczowej sądu, jeśli nowa wartość przekracza lub nie przekracza ustawowego progu.
  • Konieczność weryfikacji poprawności uiszczonej opłaty od pozwu w świetle ustalonej wartości.
  • Dalsze czynności organizacyjne sądu związane z przekazaniem sprawy według właściwości, jeśli zajdzie taka potrzeba.
  • Brak wpływu na materialnoprawną ocenę ważności umowy kredytu CHF, która pozostaje przedmiotem osobnego rozpoznania.

Jak ustalenie WPS wpływa na właściwość sądu i opłatę od pozwu?

Jak ustalenie WPS wpływa na właściwość sądu i opłatę od pozwu?

WPS decyduje o tym, czy sprawę w pierwszej instancji rozpozna sąd rejonowy, czy sąd okręgowy, ponieważ próg wynikający z art. 17 pkt 4 KPC wyznacza granicę właściwości rzeczowej dla spraw o prawa majątkowe - aktualne brzmienie tego przepisu trzeba jednak zweryfikować bezpośrednio w tekście ustawy przed skierowaniem pozwu, bo progi kwotowe bywały nowelizowane. Zdecydowana większość spraw frankowych z uwagi na wysokość roszczeń trafia dziś do sądów okręgowych, ale ostateczna kwalifikacja zawsze zależy od konkretnie ustalonego WPS.

Jaki próg decyduje o właściwości sądu okręgowego?

Przekroczenie ustawowego progu kwotowego określonego w art. 17 pkt 4 KPC powoduje, że sprawę o prawa majątkowe w pierwszej instancji rozpoznaje sąd okręgowy zamiast rejonowego. Ponieważ dokładna wysokość tego progu może się zmieniać w wyniku nowelizacji, przed wniesieniem pozwu warto sprawdzić aktualny tekst jednolity ustawy w ISAP, a nie opierać się na wcześniej zapamiętanej kwocie.

Kiedy opłata od pozwu wynosi 1000 zł?

W sprawie konsumenta dochodzącego roszczenia wynikającego z czynności bankowej opłata od pozwu wynosi stałe 1000 zł, jeżeli WPS przekracza 20 000 zł (art. 13a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Poniżej tego progu zastosowanie znajdują inne zasady ustalania opłaty, dlatego warunki zastosowania art. 13a trzeba zweryfikować dla każdej sprawy odrębnie.

"Opłatę stałą w kwocie 1000 złotych pobiera się od pozwu w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych (...), w których wartość przedmiotu sporu nie jest wyższa niż dwadzieścia tysięcy złotych" - w sprawach powyżej tego progu przy roszczeniach konsumenckich zastosowanie znajduje odrębna regulacja, dlatego dokładne brzmienie i próg trzeba zweryfikować w aktualnym tekście ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, art. 13a, przed wniesieniem pozwu.

Co poza opłatą 1000 zł składa się na koszty sprawy frankowej?

Opłata od pozwu to tylko jeden element budżetu postępowania - obserwuję regularnie, że klienci mylą ją z całkowitym kosztem sprawy, co potem prowadzi do nieprzyjemnego zaskoczenia w toku procesu. Poniższa tabela porządkuje najczęstsze pozycje kosztowe, choć ich wysokość zależy od konkretnej kancelarii, zakresu sporu i decyzji sądu o dopuszczeniu dowodów.

Pozycja kosztowa Charakter Uwagi
Opłata stała od pozwu 1000 zł przy WPS powyżej 20 000 zł (konsument, roszczenie z czynności bankowej) Zależna od spełnienia przesłanek art. 13a ustawy o kosztach sądowych
Wynagrodzenie pełnomocnika Zmienna, ustalana indywidualnie z kancelarią Nie jest regulowane sztywno ustawą kosztową
Zaliczka na biegłego Zmienna, tylko jeśli sąd dopuści dowód z opinii Zależy od zakresu sporu i decyzji sądu
Koszty zastępstwa strony przeciwnej Ryzyko w razie przegranej Zasądzane wg zasad odpowiedzialności za wynik procesu
Opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł za dokument Standardowa opłata administracyjna

Czy raz ustalony WPS można ponownie badać w dalszym toku sprawy?

Co do zasady nie - WPS ustalony w trybie przewidzianym przez przepisy pozostaje niezmienny w dalszym toku postępowania na podstawie art. 26 KPC. Ten mechanizm ma stabilizować parametr procesowy sprawy, tak aby dalsze rozpoznanie nie było zakłócane powracającymi sporami o wartość przedmiotu sporu przy każdej kolejnej czynności.

Co wynika z art. 26 KPC?

Przepis ten wprowadza zasadę stabilizacji: raz sprawdzony i ewentualnie skorygowany WPS nie podlega ponownemu, samoistnemu badaniu na dalszych etapach tej samej sprawy. Nie oznacza to jednak, że każda późniejsza modyfikacja powództwa jest zakazana - skutki konkretnej zmiany powództwa wymagają odrębnej analizy proceduralnej, zależnej od jej rodzaju i momentu dokonania.

Czy rosnące odsetki zmieniają WPS w toku procesu?

Nie - odsetki narastające po wniesieniu pozwu nie powodują automatycznej aktualizacji WPS ustalonego na początku sprawy. Podobnie kolejne raty spłacane przez kredytobiorcę już po złożeniu pozwu zwykle nie zmieniają wartości przedmiotu sporu ustalonej na dzień jego wniesienia, chyba że strona zdecyduje się formalnie rozszerzyć powództwo.

Warto rozróżnić sytuacje, które zwykle nie ruszają stabilizowanego WPS, od tych wymagających odrębnej oceny prawnej:

  • Naliczanie dalszych odsetek ustawowych za opóźnienie po dniu wniesienia pozwu.
  • Spłacanie kolejnych rat kredytu przez kredytobiorcę w toku trwającego procesu.
  • Formalne rozszerzenie powództwa o nowe roszczenie - wymaga odrębnej analizy proceduralnej.
  • Zmiana podstawy faktycznej żądania w trakcie procesu - również wymaga osobnej oceny, zależnej od etapu postępowania.

Jak uzasadnić WPS i jakie dokumenty dołączyć do pozwu frankowego?

WPS uzasadnia się poprzez pokazanie sądowi metody obliczenia spójnej z treścią żądań pozwu, opartej na dokumentach z historii kredytu, a nie przez samo wpisanie liczby na pierwszej stronie pisma. Dobrze przygotowany pozew powinien pozwalać sądowi odtworzyć sposób wyliczenia bez konieczności domyślania się, skąd wzięła się dana kwota - to jedna z tych rzeczy, które w praktyce kancelaryjnej realnie skracają etap wstępnej kontroli formalnej.

Jakie dokumenty potwierdzają prawidłowość WPS?

Podstawą wyliczenia WPS jest zwykle komplet dokumentów źródłowych opisujących przebieg umowy kredytu od dnia jej zawarcia do dnia wniesienia pozwu. W sprawach, które prowadzimy, ten komplet zwykle obejmuje następujące pozycje:

  • Umowę kredytu wraz z wszystkimi aneksami podpisanymi w trakcie jej obowiązywania.
  • Regulamin kredytowania obowiązujący w banku w dacie zawarcia umowy.
  • Dokumenty potwierdzające sposób i datę wypłaty kredytu przez bank.
  • Zaświadczenie z banku obejmujące historię spłat z podziałem na kapitał, odsetki i prowizje.
  • Tabelę własną, przyporządkowującą poszczególne kwoty do konkretnych żądań pozwu.

Jak sprawdzić zgodność WPS z petitum przed złożeniem pozwu?

Przed złożeniem pozwu warto porównać cztery elementy pisma: kwotę wskazaną na pierwszej stronie, treść petitum, uzasadnienie oraz dowód uiszczenia opłaty - rozbieżność między nimi to jeden z najczęstszych powodów wezwań sądowych, jakie jak skonstruować pozew frankowy przeciwko bankowi pozwala ograniczyć już na etapie redakcji pisma. Pomocne bywa też odrębne zestawienie pokazujące, jak żądanie główne i żądanie ewentualne w pozwie CHF wpływają na ostateczną wartość podaną w pozwie, a także wcześniejsze ustalenie właściwość sądu w sprawie kredytu CHF względem planowanego WPS.

Ponieważ opłata od pozwu to nie jedyny wydatek w takiej sprawie, przed złożeniem pisma warto zapoznać się także z tym, jak wygląda pełny obraz wydatków opisany w artykule o opłata 1000 zł i pozostałe koszty sprawy frankowej, oraz z listą pozycji zebraną w tekście o dokumenty potrzebne do pozwu przeciwko bankowi. Prawidłowe wyliczenie WPS zależy od treści konkretnej umowy, historii rozliczeń i przyjętej konstrukcji żądań, dlatego opisana tu procedura ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej analizy sprawy. Przed wniesieniem pozwu przeciwko bankowi warto skonsultować umowę kredytu, planowane żądania i metodologię obliczenia WPS z radcą prawnym lub adwokatem specjalizującym się w sporach frankowych - w naszej kancelarii taka konsultacja poprzedza każdy przygotowywany pozew.

Najczęściej zadawane pytania

Najczęściej zadawane pytania

Czy sąd może sam zmienić WPS podany w pozwie frankowym?

Tak, w określonych granicach. Sąd może sprawdzić WPS z urzędu przed doręczeniem pozwu i zarządzić w tym celu dochodzenie, a jeżeli uzna wartość za nieprawidłową, ustala ją postanowieniem. Nie oznacza to jednak automatycznej zmiany kwoty żądanej od banku ani ingerencji w treść samego roszczenia.

Czy bank może zakwestionować WPS po otrzymaniu pozwu?

Tak, ale art. 25 § 2 KPC wiąże taki zarzut z momentem przed wdaniem się pozwanego w spór co do istoty sprawy. Ocena terminowości i zasadności zarzutu zależy od przebiegu konkretnego postępowania, dlatego nie każdy zarzut zgłoszony przez bank automatycznie wywołuje kontrolę sądu.

Czy do WPS wlicza się odsetki ustawowe za opóźnienie?

Co do zasady nie - odsetek dochodzonych obok roszczenia głównego nie wlicza się do WPS zgodnie z art. 20 KPC. Inaczej może wyglądać sytuacja, w której konkretne należności stają się samodzielnym przedmiotem żądania, a nie tylko dodatkiem do roszczenia głównego, co wymaga odrębnej oceny.

Czy WPS zawsze odpowiada sumie wpłat dokonanych do banku?

Nie. WPS musi odpowiadać konstrukcji roszczeń zawartych w pozwie, dlatego nie zawsze jest równy sumie rat, saldu kredytu ani wartości wypłaconego kapitału. Sposób obliczenia zależy między innymi od tego, czy pozew obejmuje wyłącznie zapłatę, wyłącznie ustalenie, czy oba żądania łącznie z ewentualnym żądaniem ewentualnym.

Czy wyższy WPS oznacza opłatę od pozwu większą niż 1000 zł?

Niekoniecznie. W sprawie konsumenta dotyczącej roszczeń z czynności bankowej art. 13a ustawy o kosztach sądowych przewiduje opłatę stałą 1000 zł, gdy WPS przekracza 20 000 zł - a to obejmuje zdecydowaną większość spraw frankowych. Przed wniesieniem pozwu trzeba jednak zweryfikować aktualne brzmienie przepisu i spełnienie jego przesłanek w konkretnej sprawie.

Czy zmiana WPS może spowodować przekazanie sprawy do innego sądu?

Może mieć taki wpływ, jeśli prawidłowo ustalona wartość znajduje się po innej stronie ustawowego progu z art. 17 pkt 4 KPC niż wartość pierwotnie podana. Trzeba jednak uwzględnić również pozostałe przepisy o właściwości oraz aktualny stan prawny sprawdzony bezpośrednio przed złożeniem pozwu.

Jak przygotować WPS, aby ograniczyć ryzyko wezwania sądu?

W pozwie warto wskazać podstawę prawną i krótką metodologię obliczenia, spójną z każdym żądaniem zawartym w petitum. Pomocne są zaświadczenie banku, historia spłat oraz własna tabela pozwalająca powiązać poszczególne kwoty z konkretnym roszczeniem - to znacząco ułatwia sądowi weryfikację bez konieczności wysyłania dodatkowych wezwań.

Czy ten artykuł wystarczy do samodzielnego ustalenia WPS?

Nie w każdej sprawie, ponieważ prawidłowe wyliczenie zależy od treści umowy, historii rozliczeń i konstrukcji żądań przyjętej dla danego pozwu. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej - przed wniesieniem pozwu warto skonsultować sprawę z radcą prawnym lub adwokatem.

Źródła i literatura

  1. Ustawa z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (art. 17, 19-26), ISAP
  2. Ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (art. 13a), ISAP
  3. Sąd Najwyższy, uchwała z 7 maja 2021 r., III CZP 6/21 - baza orzeczeń SAOS
  4. Wyrok TSUE z 3 października 2019 r. w sprawie C-260/18, Dziubak, CURIA

Przeczytaj również