Czy bank może nadal skutecznie podnosić zarzut zatrzymania? Uchwały SN III CZP 31/23 i III CZP 37/24

Table of Contents

Czy bank może nadal skutecznie podnosić zarzut zatrzymania? Krótka odpowiedź po uchwale SN

Bank może technicznie wpisać zarzut zatrzymania do odpowiedzi na pozew lub apelacji, ale samo jego zgłoszenie nie oznacza, że sąd go uwzględni. W uchwale składu siedmiu sędziów z 5 marca 2025 r., III CZP 37/24, Sąd Najwyższy stwierdził, że przy dochodzeniu od banku zwrotu świadczenia spełnionego na podstawie niewiążącej umowy kredytu frankowego bankowi nie przysługuje prawo zatrzymania na podstawie art. 496 w związku z art. 497 Kodeksu cywilnego (źródło: Sąd Najwyższy, 2025). To bezpośrednia odpowiedź, ale nie uniwersalny klucz do każdej sprawy.

Z mojej praktyki redakcyjnej wynika jedno: klienci po przeczytaniu nagłówka o uchwale SN często zakładają, że temat zarzutu zatrzymania jest już zamknięty raz na zawsze. Tymczasem uchwała odpowiada na konkretnie sformułowane zagadnienie prawne, a nie na każdy możliwy układ roszczeń między bankiem a kredytobiorcą. Zanim odpowiedź na pismo banku trafi do sądu, warto sprawdzić, czy stan faktyczny sprawy pokrywa się z tym, co SN faktycznie rozstrzygnął.

Co dokładnie uznał SN w tezie III CZP 37/24?

SN uznał, że w sytuacji dochodzenia zwrotu świadczenia spełnionego na podstawie umowy kredytu, która okazała się niewiążąca, bankowi nie przysługuje prawo zatrzymania oparte na art. 496 w zw. z art. 497 k.c. Zakres tezy jest więc precyzyjnie związany z konkretną konstrukcją roszczenia - żądaniem zwrotu nienależnego świadczenia po ustaleniu, że umowa nie wiąże stron.

Dlaczego nie można rozciągać uchwały na każdy spór z bankiem?

Ocena innych zarzutów banku, w tym potrącenia, zależy od okoliczności konkretnej sprawy - od treści żądania pozwu, etapu postępowania i tego, jakie dokładnie oświadczenia bank złożył. Poniżej kilka sytuacji, w których sama nazwa zarzutu nie wystarcza do oceny jego skutków:

  • Bank powołuje wyłącznie prawo zatrzymania - wtedy teza III CZP 37/24 trafia bezpośrednio w podstawę jego stanowiska.
  • Bank łączy zatrzymanie z potrąceniem w jednym piśmie - konieczna jest odrębna ocena każdego z tych oświadczeń.
  • Bank formułuje żądanie ewentualne uzależnione od wyniku sprawy - sposób sformułowania wpływa na dalszą argumentację.
  • Postępowanie toczy się już na etapie apelacji - zarzut zgłoszony później wymaga sprawdzenia dopuszczalności procesowej.
  • Sprawa dotyczy rozliczenia kredytu, który nie został jeszcze prawomocnie uznany za niewiążący - zakres uchwały wymaga wtedy dodatkowej analizy.

Czym różni się prawo zatrzymania od zarzutu zatrzymania w procesie?

Prawo zatrzymania to instytucja prawa materialnego uregulowana w art. 496 k.c., a zarzut zatrzymania to procesowe powołanie się na to prawo przed sądem - i te dwa pojęcia nie są tożsame, mimo że w pismach banków bywają używane zamiennie. Odpowiednie zastosowanie art. 496 k.c. do rozwiązania lub nieważności umowy wzajemnej przewiduje art. 497 k.c. (źródło: Kodeks cywilny, Dz.U. 2025 poz. 1071). Samo złożenie pisma przez bank nie tworzy prawa, jeżeli jego ustawowe przesłanki nie są spełnione.

Rozróżnienie to ma znaczenie praktyczne, bo pełnomocnik banku może w piśmie procesowym zawrzeć oświadczenie o skorzystaniu z prawa zatrzymania, licząc na sam efekt odstraszający wobec kredytobiorcy. Obserwuję, że część takich pism nie zawiera nawet precyzyjnego wskazania wysokości wierzytelności objętej zatrzymaniem, co samo w sobie rodzi wątpliwości co do skuteczności oświadczenia.

Co mówią art. 496 i 497 Kodeksu cywilnego?

Art. 496 k.c. dotyczy sytuacji, w której wskutek odstąpienia od umowy każda ze stron obowiązana jest zwrócić drugiej wszystko, co otrzymała na mocy umowy - wtedy każdej ze stron przysługuje prawo zatrzymania, dopóki druga strona nie zaofiaruje zwrotu otrzymanego świadczenia albo nie zabezpieczy roszczenia o zwrot. Art. 497 k.c. nakazuje odpowiednie stosowanie tego przepisu również w razie rozwiązania lub nieważności umowy wzajemnej.

Czy pismo banku samo w sobie tworzy prawo zatrzymania?

Nie, samo pismo procesowe banku nie wykreuje prawa zatrzymania, jeśli nie zostały spełnione przesłanki ustawowe. Kluczowe jest sprawdzenie kilku elementów każdego takiego oświadczenia, zanim zostanie ocenione jako realne zagrożenie dla przebiegu sprawy:

  • Treść oświadczenia - czy precyzyjnie wskazuje podstawę prawną i kwotę objętą zatrzymaniem.
  • Data doręczenia - od niej mogą zależeć dalsze skutki procesowe, w tym wpływ na bieg odsetek.
  • Umocowanie osoby składającej oświadczenie - zakres pełnomocnictwa procesowego regulowany jest między innymi przez przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.
  • Czy oświadczenie dotyczy zatrzymania, czy w rzeczywistości jest potrąceniem nazwanym inaczej.
  • Czy bank zgłasza również odrębne roszczenie o zwrot kapitału w osobnym postępowaniu.

Co rozstrzygnęła uchwała SN III CZP 31/23?

Uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 19 czerwca 2024 r., III CZP 31/23, rozstrzyga, że prawo zatrzymania nie przysługuje stronie, która może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelnością drugiej strony (źródło: Sąd Najwyższy, 2024). To pierwszy istotny sygnał ograniczający pole manewru banków, zanim rok później zapadła uchwała III CZP 37/24.

"Stronie, która może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelnością drugiej strony, nie przysługuje prawo zatrzymania." - Sąd Najwyższy, uchwała składu siedmiu sędziów z 19 czerwca 2024 r., III CZP 31/23

Jaka jest teza uchwały z 19 czerwca 2024 r.?

Teza dotyczy sytuacji, w której obie wierzytelności - kredytobiorcy i banku - mają charakter pieniężny, co samo w sobie otwiera drogę do potrącenia. Jeżeli strona może skorzystać z potrącenia, argument o konieczności ochrony przez zatrzymanie świadczenia traci uzasadnienie, bo cel zatrzymania - zabezpieczenie zwrotu - można osiągnąć prostszym mechanizmem.

Jak możliwość potrącenia wpływa na prawo zatrzymania?

Możliwość potrącenia eliminuje potrzebę sięgania po zatrzymanie, ale nie oznacza to, że każde potrącenie zgłoszone przez bank będzie automatycznie skuteczne - jego przesłanki bada się odrębnie. Uzasadnienie uchwały III CZP 37/24 omawia również sytuacje, w których możliwość potrącenia może budzić wątpliwości, między innymi przy roszczeniach wyrażonych w różnych walutach. W prowadzonych sprawach praktycznym błędem bywa odpowiadanie na zarzut zatrzymania bez wcześniejszego ustalenia, czy bank jednocześnie złożył - w tym samym piśmie lub odrębnie - oświadczenie o potrąceniu.

Co wynika z uchwały SN III CZP 37/24 dotyczącej roszczeń wobec banku?

Co wynika z uchwały SN III CZP 37/24 dotyczącej roszczeń wobec banku?

Uchwała III CZP 37/24 z 5 marca 2025 r. bezpośrednio zaprzecza istnieniu po stronie banku prawa zatrzymania przy zwrocie świadczenia z niewiążącej umowy kredytu, kończąc zagadnienie prawne zarejestrowane wcześniej pod sygnaturą III CZP 89/22 (źródło: Sąd Najwyższy, 2025). To odpowiedź skierowana wprost do sądów powszechnych rozpoznających sprawy frankowe, nie ogólna deklaracja dotycząca wszystkich umów kredytowych.

"Roszczenie banku o zwrot świadczenia spełnionego na podstawie umowy kredytu, która okazała się niewiążąca, nie jest zabezpieczone prawem zatrzymania określonym w art. 496 w związku z art. 497 k.c." - Sąd Najwyższy, uchwała składu siedmiu sędziów z 5 marca 2025 r., III CZP 37/24

Jaka jest teza uchwały z 5 marca 2025 r.?

Teza odnosi się wprost do relacji bank-kredytobiorca w kontekście rozliczenia niewiążącej umowy kredytu, wykluczając prawo zatrzymania jako środek obrony banku w tym konkretnym układzie roszczeń.

Czy uchwała III CZP 37/24 przesądziła charakter umowy kredytu jako umowy wzajemnej?

Nie, uchwała nie przesądziła w sentencji ogólnej kwalifikacji każdej umowy kredytu jako umowy wzajemnej albo niewzajemnej. SN skoncentrował się na odpowiedzi dotyczącej samego prawa zatrzymania, a szersza dyskusja doktrynalna o charakterze umowy kredytu pozostaje odrębnym zagadnieniem, które nie zostało rozstrzygnięte w sentencji tej konkretnej uchwały.

Dlaczego SN nie rozstrzygał pytań o pełnomocnictwo i zarzut ewentualny?

Po udzieleniu bezpośredniej odpowiedzi negującej prawo zatrzymania SN uznał rozważanie pytań o zakres pełnomocnictwa procesowego oraz o dopuszczalność ewentualnego charakteru zarzutu za bezprzedmiotowe. Skoro bankowi nie przysługuje samo prawo, kwestie techniczne dotyczące sposobu jego zgłoszenia straciły znaczenie dla rozstrzygnięcia. Warto pamiętać, że pytania te mogą powrócić w innych sprawach, w których podstawa roszczenia różni się od stanu faktycznego objętego uchwałą.

Jak orzeczenie TSUE C-424/22 wpłynęło na ocenę zarzutu zatrzymania?

Postanowienie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 8 maja 2024 r. w sprawie Santander Bank Polska, C-424/22, wskazuje na potrzebę oceny prawa zatrzymania w świetle skutecznej ochrony konsumenta wynikającej z dyrektywy 93/13/EWG (źródło: TSUE, 2024). SN odwołał się do tego rozstrzygnięcia w uzasadnieniu uchwały III CZP 37/24, opowiadając się za wykładnią prawa krajowego zgodną z prawem unijnym.

"Art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie wykładni przepisów krajowych umożliwiającej bankowi powołanie się na prawo zatrzymania w sposób, który utrudnia konsumentowi realizację uprawnień wynikających z tej dyrektywy." - Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, postanowienie z 8 maja 2024 r., C-424/22

Co oznacza art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG dla zarzutu zatrzymania?

Przepisy te ustanawiają wymóg efektywnej ochrony konsumenta - sąd krajowy interpretując prawo zatrzymania nie może dopuścić do sytuacji, w której konsument faktycznie traci możliwość skorzystania z uprawnień przyznanych mu przez dyrektywę. To wykładnia kierunkowa, a nie rozstrzygnięcie konkretnych faktów czy kwot w danej sprawie.

Jak Sąd Najwyższy wykorzystał orzeczenie TSUE w uzasadnieniu III CZP 37/24?

SN potraktował stanowisko TSUE jako element szerszej argumentacji przemawiającej przeciwko przyznaniu bankowi prawa zatrzymania w opisanym układzie roszczeń. Nie oznacza to jednak, że TSUE rozstrzygnął fakty czy dowody konkretnej sprawy - ocena materiału dowodowego pozostaje w gestii sądu krajowego. Do tej relacji między prawem unijnym a krajowym praktyka odsyła też przy innych zagadnieniach spornych z bankiem, na przykład przy ustalaniu odsetek ustawowych za opóźnienie w sprawie frankowej.

Czym zarzut zatrzymania różni się od potrącenia wierzytelności banku?

Zatrzymanie i potrącenie to dwa odrębne mechanizmy obrony banku - zatrzymanie pozwala wstrzymać spełnienie świadczenia do czasu zaoferowania zwrotu lub zabezpieczenia roszczenia, a skuteczne potrącenie prowadzi do wzajemnego umorzenia wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej (źródło: Kodeks cywilny, art. 498). Mylenie tych dwóch instytucji w piśmie odpowiadającym na stanowisko banku bywa błędem, który osłabia argumentację kredytobiorcy.

Cecha Prawo zatrzymania (art. 496-497 k.c.) Potrącenie (art. 498 k.c.)
Skutek Wstrzymanie spełnienia świadczenia do czasu zaofiarowania zwrotu lub zabezpieczenia Wzajemne umorzenie wierzytelności do wysokości niższej z nich
Podstawa prawna Art. 496 w zw. z art. 497 k.c. Art. 498 k.c.
Status po III CZP 37/24 SN uznał brak prawa zatrzymania po stronie banku w opisanym układzie roszczeń Nieobjęte tą uchwałą - podlega odrębnej ocenie przesłanek
Wymóg wzajemności wierzytelności Dotyczy zwrotu świadczeń z umowy wzajemnej Wymaga jednorodzajowości i wymagalności obu wierzytelności
Ograniczenia procesowe Ocena treści i doręczenia oświadczenia Podlega ograniczeniom art. 2031 k.p.c.

Jakie przesłanki musi spełniać potrącenie wierzytelności banku?

Potrącenie wymaga spełnienia przesłanek z art. 498 k.c., w tym wzajemności wierzytelności, odpowiedniego przedmiotu świadczenia, wymagalności i możliwości dochodzenia wierzytelności przed sądem lub innym organem. Poniżej elementy, które warto zweryfikować przy każdym oświadczeniu banku o potrąceniu:

  • Wzajemność wierzytelności - obie strony muszą być jednocześnie dłużnikiem i wierzycielem względem siebie.
  • Jednorodzajowość świadczeń - typowo obie wierzytelności pieniężne, co ułatwia rozliczenie.
  • Wymagalność wierzytelności banku - czy roszczenie o zwrot kapitału stało się już wymagalne w dacie oświadczenia.
  • Zaskarżalność - wierzytelność musi nadawać się do dochodzenia przed sądem.
  • Prawidłowe złożenie oświadczenia - forma, adresat i data doręczenia mają znaczenie dowodowe.

Jakie ograniczenia wprowadza art. 2031 k.p.c.?

Procesowy zarzut potrącenia podlega dodatkowo ograniczeniom przewidzianym w art. 2031 Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczącym między innymi terminu jego zgłoszenia w toku procesu (źródło: Kodeks postępowania cywilnego - dokładne brzmienie przepisu wymaga sprawdzenia w aktualnym tekście ISAP przed powołaniem go w piśmie procesowym). To jeden z powodów, dla których ocena potrącenia roszczenia banku o zwrot kapitału wymaga odrębnej analizy, niezależnej od oceny samego zarzutu zatrzymania.

Jak odpowiedzieć na zarzut zatrzymania w sprawie frankowej?

Jak odpowiedzieć na zarzut zatrzymania w sprawie frankowej?

Odpowiedź na zarzut zatrzymania zaczyna się od ustalenia, jaką dokładnie podstawę prawną powołał bank, a kończy na sformułowaniu repliki dopasowanej do stanu konkretnej sprawy - nie od automatycznego wskazania sygnatury III CZP 37/24 bez dalszej argumentacji. Pełnomocnik powinien porównać zakres żądania pozwu i podstawę świadczeń dochodzonych przez kredytobiorcę z zakresem odpowiedzi udzielonej przez SN.

Jakie dokumenty przekazać pełnomocnikowi do oceny zarzutu banku?

Do rzetelnej oceny zarzutu zatrzymania potrzebne jest komplet dokumentów, a nie samo pismo banku wyrwane z kontekstu sprawy. Poniżej lista materiałów, które warto przygotować przed spotkaniem lub rozmową z prawnikiem:

  1. Pismo procesowe banku zawierające zarzut zatrzymania wraz ze wszystkimi załącznikami.
  2. Dowód doręczenia oświadczenia oraz dokładną datę tego doręczenia.
  3. Odpis pozwu i wcześniejszych pism procesowych obu stron w tej sprawie.
  4. Zarządzenie lub wezwanie sądu wyznaczające termin na złożenie odpowiedzi.
  5. Wcześniejsze wezwania do zapłaty kierowane przez bank, jeśli takie były wysyłane.
  6. Ewentualne oświadczenia banku o potrąceniu, jeśli zostały złożone odrębnie od zatrzymania.

Jak zarzut zatrzymania może wpłynąć na odsetki, koszty i treść wyroku?

Bank może twierdzić, że skuteczne zatrzymanie wstrzymuje bieg odsetek za opóźnienie, jednak po III CZP 37/24 zasadność takiego stanowiska wymaga oceny w świetle braku prawa zatrzymania w sytuacji opisanej przez SN. Wpływ zarzutu na odsetki, koszty procesu i sposób sformułowania sentencji zależy od podstawy roszczeń, dat wymagalności, treści oświadczeń stron i przebiegu konkretnej sprawy - nie da się tego przesądzić bez analizy akt. Nie należy przy tym samodzielnie składać oświadczeń o potrąceniu, uznaniu długu ani zabezpieczeniu roszczenia banku bez wcześniejszej konsultacji, bo takie kroki mogą wywołać nieodwracalne skutki procesowe. Osoby przygotowujące się dopiero do złożenia pozwu znajdą podstawowe zasady w materiale o tym, jak wygląda odpowiedź na pozew banku w sprawie frankowej i jakie terminy procesowe obowiązują na wcześniejszym etapie sporu.

Kiedy potrzebna jest indywidualna analiza pełnomocnika?

Indywidualna analiza pełnomocnika jest potrzebna zawsze wtedy, gdy bank powołuje zarzut zatrzymania, potrącenie lub kilka środków jednocześnie - nawet przy korzystnym kierunku orzecznictwa SN, ponieważ skutki procesowe zależą od konkretnych dokumentów i etapu sprawy, a nie od samej nazwy zarzutu. Uchwała III CZP 37/24 bezpośrednio neguje prawo zatrzymania banku w opisanym w niej układzie roszczeń, ale to punkt wyjścia do analizy, nie jej zakończenie.

Kiedy warto skonsultować pismo banku z prawnikiem?

Najlepiej możliwie szybko po otrzymaniu pisma zawierającego zarzut zatrzymania - z zapasem czasu pozwalającym przygotować rzeczową replikę, a nie w ostatnim dniu przed upływem terminu. Poniżej sytuacje, w których konsultacja jest szczególnie wskazana:

  • Bank zgłosił zarzut zatrzymania łącznie z potrąceniem w jednym piśmie procesowym.
  • Sprawa znajduje się już na etapie apelacji, gdzie zasady zgłaszania nowych zarzutów bywają inne.
  • Pismo banku zawiera dodatkowe wezwanie do zapłaty lub zapowiedź odrębnego powództwa o zwrot kapitału.
  • Kredytobiorca otrzymał krótki termin wyznaczony przez sąd na ustosunkowanie się do stanowiska banku.

Jaki jest termin na odpowiedź na zarzut zatrzymania?

Termin odpowiedzi wynika z konkretnego zarządzenia lub wezwania sądu prowadzącego daną sprawę - nie ma jednego uniwersalnego terminu, który dałoby się podać bez wglądu w akta. Dlatego pierwszym krokiem po otrzymaniu pisma banku powinno być sprawdzenie daty wskazanej przez sąd, a dopiero potem przygotowanie merytorycznej odpowiedzi uwzględniającej III CZP 31/23, III CZP 37/24 oraz stanowisko TSUE w sprawie C-424/22.

Treść tego artykułu ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Ocena konkretnego zarzutu zatrzymania, potrącenia lub innego stanowiska banku wymaga zapoznania się z aktami sprawy przez radcę prawnego lub adwokata - zachęcamy do konsultacji z kancelarią przed złożeniem odpowiedzi na pismo procesowe banku.

Najczęściej zadawane pytania

Najczęściej zadawane pytania

Czy bank może po uchwale III CZP 37/24 wpisać zarzut zatrzymania do odpowiedzi na pozew?

Tak, bank może przedstawić takie stanowisko w piśmie procesowym, ale samo zgłoszenie zarzutu nie oznacza, że wywoła on skutek prawny. W zakresie objętym tezą III CZP 37/24 Sąd Najwyższy uznał, że bankowi nie przysługuje prawo zatrzymania na podstawie art. 496 w zw. z art. 497 k.c., co osłabia argumentację banku, ale nie eliminuje konieczności odpowiedzi na pismo.

Czy uchwała III CZP 37/24 dotyczy każdej umowy kredytu?

Teza dotyczy dochodzenia od banku zwrotu świadczenia spełnionego na podstawie umowy kredytu, która okazała się niewiążąca. Zastosowanie uchwały do konkretnego procesu wymaga sprawdzenia żądań pozwu, podstawy roszczeń i dokładnej treści zarzutów zgłoszonych przez bank, dlatego nie warto zakładać automatycznego przełożenia tezy na każdą sprawę.

Co zmieniła uchwała III CZP 31/23?

Sąd Najwyższy stwierdził, że prawo zatrzymania nie przysługuje stronie, która może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelnością drugiej strony. Nie oznacza to jednak, że każde oświadczenie banku o potrąceniu będzie skuteczne - jego przesłanki, w tym wymagalność i wzajemność wierzytelności, bada się odrębnie w każdej sprawie.

Czy zatrzymanie i potrącenie to ten sam zarzut?

Nie. Prawo zatrzymania ma wstrzymać spełnienie świadczenia do czasu zaoferowania zwrotu lub zabezpieczenia roszczenia, natomiast skuteczne potrącenie prowadzi do wzajemnego umorzenia wierzytelności w odpowiednim zakresie. Oba mechanizmy mają różną podstawę prawną i różne skutki procesowe, dlatego wymagają osobnej oceny.

Czy można zignorować zarzut zatrzymania banku?

Nie jest to zalecane, nawet przy korzystnym dla kredytobiorców kierunku orzecznictwa. Pismo banku może zawierać jednocześnie potrącenie, wezwanie do zapłaty lub inne zarzuty wymagające osobnej analizy, a brak reakcji może utrudnić późniejszą obronę stanowiska przed sądem.

Czy zarzut zatrzymania może pozbawić kredytobiorcę odsetek?

Bank może powoływać się na taki skutek, ale po uchwale III CZP 37/24 zasadność tego stanowiska wymaga oceny w świetle braku prawa zatrzymania w sytuacji opisanej przez SN. Ostateczne rozstrzygnięcie dotyczące odsetek zależy od treści żądania, daty wymagalności i przebiegu konkretnej sprawy, więc nie da się go przesądzić bez wglądu w akta.

Jakie dokumenty przekazać prawnikowi po otrzymaniu zarzutu zatrzymania?

Potrzebne są co najmniej pismo banku z załącznikami, dowód i data doręczenia, pozew, wcześniejsze pisma stron oraz zarządzenie sądu wyznaczające termin odpowiedzi. Warto dołączyć również wezwania do zapłaty i oświadczenia o potrąceniu, jeśli były wcześniej składane przez bank.

Czy sąd musi uwzględnić zarzut zatrzymania zgłoszony przez bank?

Nie, sąd ocenia zarzut samodzielnie, badając zarówno spełnienie ustawowych przesłanek prawa zatrzymania, jak i aktualne stanowisko orzecznictwa, w tym uchwały III CZP 31/23 i III CZP 37/24. To, że bank formalnie zgłosił zarzut, nie przesądza wyniku tej oceny.

Źródła i literatura

  1. Sąd Najwyższy - uchwała składu siedmiu sędziów z 19 czerwca 2024 r., III CZP 31/23
  2. Sąd Najwyższy - uchwała składu siedmiu sędziów z 5 marca 2025 r., III CZP 37/24
  3. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - postanowienie z 8 maja 2024 r., Santander Bank Polska, C-424/22
  4. Internetowy System Aktów Prawnych - Kodeks cywilny (art. 496-498)
  5. Internetowy System Aktów Prawnych - Kodeks postępowania cywilnego, art. 91, art. 2031 i art. 390 § 2 (aktualne brzmienie do zweryfikowania przed powołaniem w piśmie procesowym)

Przeczytaj również