Czy zestawienie spłat z banku wystarczy zamiast opinii biegłego w sprawie frankowej?

Krótka odpowiedź: czy zestawienie wystarczy, czy potrzebna jest opinia biegłego?

Zestawienie spłat kredytu CHF może wystarczyć do ustalenia wysokości roszczenia, jeżeli dane są kompletne, niekwestionowane i pozwalają na proste działania rachunkowe, bez sięgania po wiadomości specjalne. Nie istnieje jednak reguła zwalniająca z opinii biegłego we wszystkich sprawach frankowych - o tym, czy dowód jest potrzebny, decyduje sąd na podstawie przedmiotu sporu i materiału zgromadzonego w konkretnej sprawie (art. 232 i art. 278 Kodeksu postępowania cywilnego, Dz.U. 2024 poz. 1568).

W praktyce redakcyjnej pod nadzorem r. pr. Magdaleny Król najpierw ustalamy, jaki fakt ma zostać wykazany, a dopiero potem dobieramy środek dowodowy. To kolejność, którą warto zapamiętać, zanim padnie pytanie "czy pozew wymaga biegłego". Rezygnacja z wniosku o opinię nie jest sama w sobie ani atutem, ani wadą pozwu - liczy się, czy odpowiada realnym potrzebom dowodowym sprawy.

Co dokładnie potwierdza zestawienie, a czego nie zastępuje?

Zestawienie potwierdza fakty księgowe: kto, kiedy, w jakiej walucie i w jakiej wysokości dokonał wpłaty na rzecz banku. Nie zastępuje jednak samodzielnie analizy ekonomicznej ani oceny prawnej postanowień umowy - to dwa odrębne zagadnienia, które łatwo pomylić przy pierwszym czytaniu dokumentów kredytowych.

Kto ocenia, czy sprawa wymaga wiadomości specjalnych?

Ocenę tę przeprowadza sąd rozpoznający sprawę, po zapoznaniu się ze stanowiskami obu stron i przedłożonymi dokumentami. Wniosek strony o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego jest tylko propozycją - to skład orzekający decyduje, czy dany fakt wymaga wiadomości specjalnych, czy da się go ustalić na podstawie dokumentów i zasad logiki.

• Zestawienie spłat - dokument banku obejmujący historię zaksięgowanych wpłat i naliczeń w danym okresie kredytowania.
• Wiadomości specjalne - wiedza wykraczająca poza ogólną wiedzę i doświadczenie życiowe sądu, wymagająca powołania biegłego zgodnie z art. 278 § 1 KPC.
• Fakt bezsporny - okoliczność, której żadna ze stron nie kwestionuje, co pozwala sądowi pominąć dowód służący jej wykazaniu (art. 235² KPC).
• Opinia prywatna - ekspertyza zamówiona przez stronę poza postępowaniem sądowym, traktowana odmiennie niż opinia biegłego powołanego przez sąd.

Co rzeczywiście potwierdza zestawienie spłat wydane przez bank?

Zestawienie spłat to dokument prywatny banku, który wykazuje zaksięgowane operacje na rachunku kredytowym - wpłaty kapitałowe, odsetkowe, prowizje i opłaty w określonym przedziale czasu. Charakteryzuje się kilkoma cechami: pochodzi od strony postępowania (banku), nie od niezależnego podmiotu, obejmuje zwykle tylko dane zaksięgowane w systemie banku i podlega ocenie sądu na równi z innymi dowodami, a nie automatycznemu uznaniu za wiążące.

Z praktyki wynika, że klienci przynoszą do kancelarii zestawienia bardzo różnej jakości - od czytelnych tabel z podziałem na kapitał i odsetki, po zbiorcze zrzuty ekranu z bankowości internetowej. Rozbieżność ta ma znaczenie już na etapie liczenia wartości przedmiotu sporu, więc warto ją zweryfikować, zanim dokument trafi do pozwu.

Jakie dane powinno zawierać kompletne zaświadczenie bankowe?

Kompletne zaświadczenie powinno zawierać: daty i kwoty uruchomienia kredytu lub poszczególnych transz, daty oraz wysokość każdej wpłaty, walutę wpłaty, podział na część kapitałową i odsetkową, naliczone prowizje i opłaty dodatkowe, a także zastosowane kursy przeliczeniowe, jeżeli bank je ujmuje w dokumencie. Poszukując takiego dokumentu, warto od razu zapoznać się z opisem, jak uzyskać zaświadczenie o historii spłaty kredytu CHF, ponieważ różne banki stosują różne formularze wniosku i różny zakres domyślnie wydawanych danych.

• Data i kwota uruchomienia kredytu - punkt wyjścia do weryfikacji zgodności z umową i harmonogramem.
• Podział wpłaty na kapitał i odsetki - niezbędny do ustalenia, jaka część świadczenia podlega ewentualnemu zwrotowi.
• Waluta wpłaty (PLN lub CHF) - kluczowa dla prawidłowego sformułowania żądania pozwu.
• Prowizje, opłaty i składki ubezpieczeniowe - często pomijane w podstawowym zestawieniu, a mające znaczenie dla pełnego rozliczenia.
• Zastosowany kurs przeliczeniowy - jeśli bank go wskazuje, ułatwia porównanie z tabelą kursów z dnia wypłaty i spłaty.

Dlaczego zestawienie trzeba porównać z umową i historią rachunku?

Historia spłat generowana automatycznie przez system bankowy może nie obejmować wszystkich przepływów - zwłaszcza wcześniejszych nadpłat, spłat dokonywanych bezpośrednio w CHF z rachunku walutowego, składek ubezpieczenia niskiego wkładu czy opłat pobieranych z odrębnego konta. Dlatego zestawienie warto zestawić z umową kredytową, regulaminem, wszystkimi aneksami i historią rachunków używanych do spłaty, zanim liczby trafią do pozwu.

"Dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie" - art. 245 Kodeksu postępowania cywilnego (Dz.U. 2024 poz. 1568).

W jednej ze spraw, które trafiały do naszej redakcji do analizy, zestawienie banku nie obejmowało dwóch wcześniejszych nadpłat kapitału - wyszły one dopiero z historii rachunku osobistego klienta. Bez tego zestawienia suma dochodzona w pozwie byłaby zaniżona o kilka tysięcy złotych.

Czym różni się dokument bankowy od opinii biegłego sądowego?

Dokument bankowy i opinia biegłego pełnią odmienne funkcje dowodowe: pierwszy potwierdza fakty zaksięgowane przez jedną ze stron postępowania, druga dostarcza sądowi wiadomości specjalnych potrzebnych do oceny okoliczności wymagających wiedzy fachowej. Rozróżnienie to wynika wprost z trzech przepisów - art. 245 KPC, art. 95 ust. 1a Prawa bankowego oraz art. 278 KPC - i ma bezpośrednie znaczenie dla konstrukcji pozwu frankowego.

Cecha	Zestawienie spłat (dokument banku)	Opinia biegłego sądowego
Kto wystawia	Bank - strona postępowania	Biegły powołany przez sąd (art. 278 KPC)
Podstawa prawna	Art. 245 KPC, art. 95 ust. 1a Prawa bankowego	Art. 278-286 KPC
Co potwierdza	Zaksięgowane wpłaty, kwoty, daty, waluty	Ustalenia wymagające wiadomości specjalnych
Moc dowodowa	Dowód z dokumentu prywatnego, oceniany przez sąd	Dowód oceniany przez sąd, ale oparty na wiedzy fachowej
Koszt	Zwykle opłata za wydanie zaświadczenia przez bank	Zaliczka na wynagrodzenie biegłego, ustalana przez sąd
Kto decyduje o dopuszczeniu	Nie wymaga decyzji procesowej - jest załącznikiem	Sąd, po wniosku strony lub z urzędu

Co daje dokument prywatny na podstawie art. 245 KPC?

Dokument prywatny, jakim jest zestawienie banku, dowodzi jedynie tego, że podpisująca go osoba złożyła zawarte w nim oświadczenie. Nie oznacza to automatycznego uznania wszystkich wskazanych w nim kwot za bezsporne - druga strona może je kwestionować, a sąd ocenia dokument łącznie z pozostałym materiałem dowodowym.

Dlaczego zestawienie banku nie ma mocy dokumentu urzędowego?

Zgodnie z art. 95 ust. 1a Prawa bankowego, moc prawna dokumentów urzędowych przypisywana niektórym dokumentom bankowym nie obowiązuje w postępowaniu cywilnym (źródło: Prawo bankowe, tekst do zweryfikowania przed publikacją). Oznacza to, że sąd nie musi przyjmować danych z zestawienia bez własnej oceny - to istotna różnica względem powszechnego przekonania, że "pismo z banku" ma szczególną wagę dowodową.

"Moc prawna dokumentów urzędowych, przypisana przez odrębne przepisy dokumentom bankowym, nie obowiązuje w postępowaniu cywilnym" - art. 95 ust. 1a Prawa bankowego.

Do czego służy opinia biegłego według art. 278 KPC?

Dowód z opinii biegłego jest przeprowadzany w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych - a więc wiedzy wykraczającej poza to, co sąd może samodzielnie ustalić na podstawie dokumentów i logicznego rozumowania. Biegły nie zastępuje sądu w ocenie prawnej sprawy, lecz dostarcza fachowej wiedzy w zakresie wskazanym w postanowieniu dowodowym.

Kiedy sąd może ustalić wysokość roszczenia bez biegłego?

Sąd może pominąć dowód z opinii biegłego, gdy wysokość roszczenia wynika z sumy jednoznacznie udokumentowanych wpłat, a ich zestawienie nie wymaga specjalistycznego odtworzenia ani analizy ekonomicznej. Podstawą jest art. 235² KPC, który pozwala pominąć dowód dotyczący faktu bezspornego, nieistotnego dla rozstrzygnięcia, już udowodnionego innym dowodem albo nieprzydatnego do wykazania danej okoliczności.

Czy zsumowanie wpłat w PLN i CHF wymaga wiadomości specjalnych?

Nie zawsze - proste zsumowanie kwot w jednej walucie, wynikających wprost z dokumentów, zwykle nie wymaga wiedzy fachowej i może zostać wykonane przez sąd lub stronę. Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy trzeba przeliczyć świadczenia między walutami według określonej metodologii - to już wykracza poza zwykłe działanie arytmetyczne i bywa przedmiotem sporu co do przyjętej podstawy przeliczenia.

Jakie znaczenie mają fakty bezsporne w postępowaniu dowodowym?

Jeżeli bank nie kwestionuje wysokości konkretnych wpłat wykazanych w zestawieniu, fakt ten może zostać potraktowany jako bezsporny, co ogranicza potrzebę dalszego dowodzenia w tym zakresie. Nie oznacza to jednak, że milczenie banku w jednej kwestii automatycznie rozciąga się na całość rozliczenia - każdy element żądania podlega odrębnej ocenie.

• Kwota żądania odpowiada sumie wpłat wykazanych w kompletnym zestawieniu - podstawowy warunek rozważenia pominięcia opinii.
• Dane nie są kwestionowane przez pozwany bank co do zasady i wysokości - drugi warunek, rzadziej spełniony w praktyce.
• Ustalenie kwoty nie wymaga odtwarzania brakujących danych ani przeliczeń wymagających metodologii finansowej.
• Sposób sformułowania żądania jest spójny z załącznikami - błąd w sumowaniu może dotyczyć samej wysokości roszczenia, nie tylko dowodu.

Kwoty dochodzone w PLN i w CHF nie powinny być mechanicznie łączone w jedną sumę bez wskazania podstawy i daty przeliczenia - to jeden z częstszych błędów w samodzielnie przygotowywanych pozwach, jakie widzieliśmy przy wstępnej analizie dokumentów klientów.

W jakich sytuacjach opinia biegłego może okazać się konieczna?

Opinia biegłego bywa potrzebna tam, gdzie ustalenie istotnego dla sprawy faktu wymaga wiedzy specjalistycznej z zakresu bankowości, rachunkowości lub finansów - na przykład przy sporze o sposób księgowania operacji, konieczności odtworzenia salda z niepełnych danych albo wielowariantowych przeliczeniach kursowych. Samo istnienie różnicy stanowisk stron nie przesądza jeszcze o potrzebie opinii - kluczowe jest to, czy dany fakt da się ustalić bez wiadomości specjalnych.

Czy spór o saldo, kursy lub oprocentowanie uzasadnia powołanie biegłego?

To zależy od charakteru sporu - jeśli strony różnią się co do metody wyliczenia salda, zastosowanego wskaźnika oprocentowania albo sposobu przeliczenia rat historycznych, ustalenie prawidłowej wartości może wymagać analizy specjalistycznej. Nie każdy spór liczbowy automatycznie kwalifikuje się jednak do opinii - czasem wystarczy porównanie dokumentów i podstawowe działanie matematyczne, które sąd może przeprowadzić samodzielnie.

Gdzie przebiega granica między oceną prawną sądu a wiedzą specjalną biegłego?

Granica przebiega przy ocenie ważności umowy i abuzywności jej postanowień - to zagadnienia prawne, zastrzeżone wyłącznie dla sądu, a nie dla biegłego. Sąd Najwyższy w wyroku z 27 maja 2022 r. (II CSKP 314/22) wskazał, że ocena dopuszczalności postanowień umownych jest oceną prawną należącą do sądu, natomiast potrzeba opinii w pozostałym zakresie zależy od okoliczności konkretnej sprawy i nie może być wykluczana z góry.

"Ocena dopuszczalności postanowień umownych jest oceną prawną należącą do sądu" - Sąd Najwyższy, wyrok z 27 maja 2022 r., sygn. II CSKP 314/22.

• Brak części historii rachunku - konieczność odtworzenia danych może wymagać wiedzy specjalistycznej z zakresu księgowości bankowej.
• Spór o sposób księgowania nadpłat - jeśli strony różnią się co do metody rozliczenia, sam dokument może nie wystarczyć.
• Wielowariantowe przeliczenia kursowe - obliczenia zależne od przyjętej metodologii bywają przedmiotem opinii biegłego.
• Analiza parametrów oprocentowania zmiennego - ocena mechanizmu ustalania stawki referencyjnej bywa zagadnieniem specjalistycznym.

Kto decyduje o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego?

O dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego decyduje sąd rozpoznający sprawę, wydając postanowienie dowodowe na wniosek strony albo, rzadziej, z urzędu. Sąd określa w nim zakres opinii i tezę dowodową, czyli konkretne pytania, na które biegły ma odpowiedzieć - dlatego sposób sformułowania wniosku ma bezpośrednie znaczenie dla treści późniejszej opinii.

Jaką rolę odgrywa wniosek dowodowy strony?

Wniosek strony inicjuje ocenę sądu, ale sam w sobie nie przesądza o powołaniu biegłego - to sąd bada, czy okoliczność wskazana we wniosku rzeczywiście wymaga wiadomości specjalnych. Dobrze sformułowany wniosek precyzuje fakt do ustalenia i zakres dokumentów, które biegły powinien wziąć pod uwagę, co ułatwia sądowi ocenę zasadności dowodu.

Czy sąd może pominąć wniosek o biegłego?

Tak, sąd może pominąć taki wniosek na podstawie art. 235² KPC, jeżeli uzna, że fakt jest już wykazany innym dowodem, jest bezsporny między stronami albo dowód z opinii jest nieprzydatny do jego ustalenia. Decyzja ta zależy od oceny materiału sprawy przez konkretny skład orzekający, więc nie da się jej z góry przewidzieć dla wszystkich spraw frankowych.

• Postanowienie dowodowe sądu - określa zakres opinii, tezę dowodową i termin jej sporządzenia.
• Wniosek strony powodowej lub pozwanego banku - punkt wyjścia, ale nie gwarancja dopuszczenia dowodu.
• Ocena przydatności dowodu - sąd bada, czy opinia rzeczywiście wniesie coś do ustalenia spornego faktu.
• Zarzuty do opinii i pytania uzupełniające - strony mogą kwestionować sporządzoną już opinię, co wydłuża postępowanie.

Jak przygotować dokumenty i wyliczenie roszczenia do pozwu?

Przygotowanie dokumentów do pozwu frankowego zaczyna się od kompletu materiałów źródłowych i uporządkowanej tabeli wpłat, a kończy na precyzyjnym sformułowaniu żądania i - jeśli zasadne - ostrożnościowego wniosku o biegłego. Ta kolejność pozwala uniknąć sytuacji, w której pozew opiera się na niepełnych danych albo żądanie nie odpowiada załączonym dowodom.

Jakie dokumenty i dane trafiają do tabeli kontrolnej wpłat?

Tabela kontrolna powinna zestawiać datę wpłaty, kwotę, walutę, tytuł płatności, źródło danych (np. zestawienie banku albo historia rachunku) oraz numer strony załącznika, w którym dana pozycja się znajduje. Taki układ ułatwia wykrycie rozbieżności między dokumentami, zanim trafią one do sądu, i bywa pomocny przy późniejszej weryfikacji przez pełnomocnika. Zanim tabela trafi do akt sprawy, warto przejrzeć zestawienie dokumentów potrzebnych do pozwu przeciwko bankowi oraz sprawdzić, jak obliczyć wartość roszczenia w pozwie frankowym, ponieważ oba etapy są ze sobą ściśle powiązane.

1. Zbierz umowę kredytową, regulamin oraz wszystkie aneksy podpisane w trakcie trwania umowy.
2. Wystąp do banku o zaświadczenie o historii wypłaty i spłaty kredytu z podziałem na kapitał, odsetki i opłaty.
3. Uzupełnij dane historią rachunków używanych do spłaty, w tym rachunku walutowego, jeśli raty płacono w CHF.
4. Zestaw dane w tabeli kontrolnej z datą, kwotą, walutą i źródłem każdej pozycji.
5. Porównaj sumę z żądaniem pozwu, sprawdzając zgodność kwoty głównej z załącznikami.
6. Skonsultuj z pełnomocnikiem, czy materiał wymaga uzupełnienia albo wniosku o biegłego.

Jak sformułować wniosek o biegłego jako wariant procesowy?

Teza dowodowa dla biegłego powinna wskazywać konkretny fakt do ustalenia, zakres dokumentów źródłowych oraz wariant obliczeń wynikający z podstawy prawnej przyjętej w danej sprawie - nie powinna natomiast pytać biegłego o ważność umowy, abuzywność klauzul czy interpretację przepisów, bo są to zagadnienia prawne zastrzeżone dla sądu. Często stosowanym rozwiązaniem jest wniosek ostrożnościowy, pozostawiający przeprowadzenie obliczeń biegłemu na wypadek, gdyby sąd uznał je za wymagające wiadomości specjalnych - ostateczne brzmienie takiego wniosku musi jednak odpowiadać strategii procesowej konkretnej sprawy, ustalonej z pełnomocnikiem.

Jak opinia biegłego wpływa na koszty i czas postępowania?

Opinia biegłego zwykle wydłuża postępowanie i generuje dodatkowy koszt w postaci zaliczki na wynagrodzenie biegłego, niezależnie od opłaty od pozwu wnoszonej na początku sprawy. W sprawach frankowych opłata od pozwu wynosi 1000 zł niezależnie od wartości przedmiotu sporu, natomiast wysokość zaliczki na biegłego ustala sąd odrębnym postanowieniem, biorąc pod uwagę zakres opinii - nie jest to jedna stała kwota obowiązująca we wszystkich sprawach.

Ile może wynosić zaliczka na biegłego?

Nie da się wskazać jednej gwarantowanej kwoty - zaliczka zależy między innymi od zakresu opinii, liczby wariantów obliczeniowych i stawek stosowanych przez biegłych z danej dziedziny w danym sądzie okręgowym. Biegłemu przysługuje wynagrodzenie oraz zwrot wydatków związanych ze sporządzeniem opinii, co wynika wprost z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o biegłych (art. 288-290 KPC).

O ile opinia biegłego może wydłużyć postępowanie?

Sporządzenie opinii, zgłoszenie zastrzeżeń przez strony i ewentualne pytania uzupełniające do biegłego to etapy, które w praktyce wydłużają czas rozpoznania sprawy o kolejne miesiące - dokładny okres zależy od obciążenia danego sądu i biegłego oraz od tego, czy opinia zostanie zakwestionowana. Z tego względu warto wcześniej sprawdzić koszty opinii biegłego w sprawie frankowej i omówić z pełnomocnikiem, czy w danej sprawie w ogóle jest ona niezbędna.

• Opłata od pozwu - 1000 zł, niezależnie od wartości przedmiotu sporu w sprawach o roszczenia z umów kredytu (dane sprawdzone: 2026).
• Zaliczka na biegłego - kwota ustalana przez sąd, płatna zwykle przez stronę wnioskującą o dowód.
• Czas oczekiwania na opinię - zależny od obciążenia biegłego i sądu, zwykle liczony w miesiącach.
• Rozliczenie końcowe - koszty procesu, w tym wydatek na biegłego, rozlicza sąd w wyroku kończącym sprawę.

Co zrobić, gdy bank kwestionuje własne zestawienie albo nie wydał pełnych danych?

Jeżeli bank kwestionuje własne zestawienie albo wydał niepełne dane, pierwszym krokiem jest precyzyjne wskazanie brakujących pozycji i ponowienie wniosku o uzupełnienie dokumentacji, zanim materiał trafi do pozwu. Dalsze działania procesowe - w tym ewentualny wniosek o zobowiązanie banku do przedstawienia dokumentów w toku sprawy - powinny zostać dobrane indywidualnie, zależnie od tego, jakich danych brakuje i na jakim etapie sprawa się znajduje.

Jak uzupełnić niepełne zestawienie spłat?

Warto porównać otrzymany dokument z historią rachunków własnych, wskazać bankowi konkretne braki - na przykład pominięte transze, spłaty w CHF czy opłaty dodatkowe - i wystąpić o korektę lub uzupełnienie zaświadczenia. Z naszej praktyki wynika, że precyzyjne, punktowe pismo do banku (z podaniem dat i kwot, których brakuje) skutkuje szybszą odpowiedzią niż ogólna prośba o "pełną historię kredytu".

Co zrobić, gdy bank kwestionuje własne dane w toku procesu?

Jeśli bank w odpowiedzi na pozew kwestionuje dane z własnego zestawienia, spór przenosi się na grunt postępowania dowodowego - to właśnie wtedy potrzeba opinii biegłego może się pojawić, mimo że na etapie przygotowania pozwu wydawała się zbędna. Dlatego materiał dowodowy warto od początku budować tak, by wytrzymał ewentualne zakwestionowanie, korzystając z opisu postępowania dowodowego w sprawie przeciwko bankowi.

• Pismo do banku z listą brakujących pozycji - konkretne daty i kwoty zamiast ogólnej prośby o "pełną historię".
• Historia rachunków własnych jako uzupełnienie - pomocna, gdy bank nie wykazuje wszystkich przepływów.
• Konsultacja z pełnomocnikiem przed wniesieniem pozwu - pozwala ocenić, czy materiał jest gotowy, czy wymaga uzupełnienia.
• Rezerwowy wniosek o zobowiązanie banku do przedstawienia dokumentów - rozwiązanie procesowe stosowane w toku sprawy, dobierane indywidualnie.

Decyzję o strategii dowodowej - czy opierać pozew wyłącznie na zestawieniu, czy od razu zgłosić wniosek o biegłego jako wariant ostrożnościowy - warto podejmować po analizie konkretnych dokumentów, a nie na podstawie ogólnych wzorców z internetu. Treść tego artykułu ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej; przed przyjęciem strategii dowodowej zalecamy konsultację z radcą prawnym lub adwokatem prowadzącym sprawy kredytów powiązanych z CHF.

Najczęściej zadawane pytania

Czy zaświadczenie banku zawsze wystarczy do wykazania wysokości roszczenia?

Nie. Może wystarczyć, gdy jest kompletne, dane nie są skutecznie zakwestionowane, a ustalenie kwoty wymaga jedynie uporządkowania i zsumowania wpłat. Jeżeli rozliczenie wymaga wiadomości specjalnych, sąd może dopuścić opinię biegłego na podstawie art. 278 KPC.

Czy zestawienie spłat wystawione przez bank jest dokumentem urzędowym?

Nie, w postępowaniu cywilnym dokumenty bankowe nie korzystają automatycznie z mocy dokumentów urzędowych, co wynika z art. 95 ust. 1a Prawa bankowego. Dokument nadal jest dowodem i podlega ocenie sądu wraz z pozostałym materiałem sprawy.

Czy prywatna opinia lub kalkulator frankowy zastępują biegłego sądowego?

Nie zastępują formalnie opinii biegłego powołanego przez sąd. Mogą pomóc przygotować stanowisko strony i wstępne wyliczenie, lecz ich znaczenie dowodowe zależy od treści dokumentu, stanowiska przeciwnika procesowego i oceny sądu w konkretnej sprawie.

Czy biegły ocenia, czy umowa kredytu CHF jest nieważna?

Nie. Ocena ważności umowy, abuzywności postanowień i skutków prawnych należy do sądu, a nie do biegłego. Biegły zajmuje się faktami wymagającymi wiadomości specjalnych, na przykład obliczeniami wskazanymi w postanowieniu dowodowym sądu.

Czy raty zapłacone w PLN i CHF można ująć w jednej kwocie?

Nie należy ich łączyć mechanicznie. Pozew powinien jasno wskazywać kwoty i waluty poszczególnych świadczeń, a ewentualne przeliczenie wymaga określenia podstawy oraz właściwej daty kursu - sposób sformułowania żądania zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Kto ponosi koszt opinii biegłego?

Sąd może zobowiązać stronę wnioskującą o dowód do wpłacenia zaliczki, ale nie jest to niezmienna reguła dla każdej sprawy. Ostateczne rozliczenie wydatku następuje w ramach kosztów procesu i zależy między innymi od wyniku sprawy oraz decyzji sądu.

Co zrobić, jeśli bank wydał niepełne zestawienie spłat?

Warto wskazać bankowi konkretne braki - pominięte okresy, transze, spłaty w CHF lub opłaty dodatkowe - i porównać dokument z historią rachunków własnych. Przed wniesieniem pozwu zalecamy skonsultowanie sposobu uzupełnienia materiału z profesjonalnym pełnomocnikiem.

Czy sąd może powołać biegłego z urzędu, bez wniosku strony?

Teoretycznie tak, ale w praktyce sprawy frankowej dowód z opinii biegłego najczęściej pojawia się na wniosek jednej ze stron - powoda lub pozwanego banku. Ostateczna decyzja o dopuszczeniu dowodu zawsze należy do sądu, niezależnie od tego, kto zgłosił wniosek.

Źródła i literatura

1. Kodeks postępowania cywilnego, tekst jednolity, Dz.U. 2024 poz. 1568 (ISAP, Kancelaria Sejmu) - art. 232, 235², 245 oraz 278-286.
2. Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, art. 95 ust. 1a, tekst ujednolicony w ISAP (adres do zweryfikowania przed publikacją).
3. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 maja 2022 r., sygn. II CSKP 314/22 - ocena prawna postanowień umownych a rola biegłego.
4. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wyrok z 3 października 2019 r., C-260/18 (Dziubak) - skutki nieuczciwych warunków w umowie kredytu powiązanego z walutą obcą.
5. Baza orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl) - do bieżącej weryfikacji nowszego orzecznictwa dotyczącego dowodu z opinii biegłego w sprawach CHF.

Treść niniejszego artykułu ma charakter informacyjny, dotyczy ogólnej procedury postępowania dowodowego w sprawach kredytów powiązanych z CHF i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Ocena, czy w konkretnej sprawie wystarczy zestawienie spłat, czy potrzebna jest opinia biegłego, zależy od okoliczności danej sprawy - zachęcamy do konsultacji z radcą prawnym lub adwokatem przed podjęciem decyzji procesowych.

Przeczytaj również

• Co się stanie, jeśli kredytobiorca nie wpłaci zaliczki na opinię biegłego w terminie?